Yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranı yüzde 2,2’ye yükseldi

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan 2025 yılı Yükseköğretim Beyin Göçü İstatistikleri’ne göre, yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranı bir önceki yıla kıyasla artarak yüzde 2,2 oldu. Beyin göçü oranı kadınlarda yüzde 1,8, erkeklerde ise yüzde 2,7 olarak kayıtlara geçti.

2025 yılında yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranının en yüksek olduğu il yüzde 4,0 ile İstanbul oldu. İstanbul’u sırasıyla İzmir, Ankara, Eskişehir ve Yalova takip etti.

Beyin göçü oranının en düşük olduğu il ise yüzde 0,2 ile Siirt oldu. Siirt’i Hakkâri, Kilis, Van ve Bitlis izledi.

Erkeklerde beyin göçü oranının en yüksek olduğu iller yüzde 4,7 ile İstanbul, yüzde 4,4 ile İzmir, yüzde 3,6 ile Ankara, yüzde 2,9 ile Eskişehir ve yüzde 2,8 ile Yalova olarak sıralandı.

Kadınlarda ise ilk sırada yüzde 3,4 ile İstanbul yer aldı. İstanbul’u yüzde 2,8 ile İzmir, yüzde 2,4 ile Ankara, yüzde 1,7 ile Eskişehir ve yüzde 1,5 ile Bursa takip etti.

Vakıf üniversitesi mezunlarında oran yüzde 4,4

Üniversite türüne göre incelendiğinde, devlet üniversitesi mezunlarının beyin göçü oranı 2024 yılındaki yüzde 1,7 seviyesinden 2025 yılında yüzde 1,9’a yükseldi. Vakıf üniversitesi mezunlarında ise oran yüzde 4,3’ten yüzde 4,4’e çıktı.

Vakıf üniversitesi mezunları arasında beyin göçü oranı, tam burslu eğitim alanlarda yüzde 8,6 ile en yüksek seviyeye ulaştı. Bu grubu yüzde 3,8 ile kısmi burslu ve yüzde 3,7 ile ücretli eğitim alan mezunlar izledi.

Beyin göçünde bilişim ve mühendislik alanları öne çıktı

Eğitim ve öğretim alanlarına göre en yüksek beyin göçü oranı yüzde 7,0 ile bilişim ve iletişim teknolojilerinde görüldü. Bu alanı yüzde 4,8 ile mühendislik, imalat ve inşaat, yüzde 3,0 ile doğa bilimleri, matematik ve istatistik takip etti.

Bilişim ve iletişim teknolojileri, hem erkeklerde hem de kadınlarda beyin göçü oranının en yüksek olduğu alan oldu. Bu alandaki oran erkeklerde yüzde 8,2, kadınlarda ise yüzde 5,1 olarak hesaplandı.

En düşük oran erkeklerde yüzde 0,8 ile tarım, ormancılık, balıkçılık ve veterinerlik alanında, kadınlarda ise yüzde 0,7 ile eğitim alanında kaydedildi.

En yüksek beyin göçü oranı moleküler biyoloji ve genetikte

Lisans programlarına göre yapılan incelemede, beyin göçü oranının en yüksek olduğu bölüm yüzde 13,1 ile moleküler biyoloji ve genetik oldu.

Bu bölümü yüzde 13,0 ile işletme mühendisliği, yüzde 11,0 ile matematik mühendisliği, yüzde 10,9 ile elektronik mühendisliği ve yüzde 10,2 ile fizik mühendisliği takip etti.

Fransızca eğitim alan mezunlar ilk sırada

Öğrenim diline göre yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranları incelendiğinde, Fransızca eğitim alan mezunlar yüzde 10,5 ile ilk sırada yer aldı.

Fransızcayı yüzde 7,5 ile Almanca, yüzde 6,8 ile İngilizce ve yüzde 5,0 ile Rusça takip etti.

Mezunların ilk tercihi Almanya oldu

Bir lisans programını tamamlayan ve yurt dışına göç eden mezunların tercih ettikleri ülkeler arasında Almanya yüzde 22,0 ile ilk sırada yer aldı.

Almanya’yı yüzde 16,9 ile Amerika Birleşik Devletleri, yüzde 10,5 ile Birleşik Krallık, yüzde 8,3 ile Hollanda ve yüzde 5,2 ile Kanada takip etti.

Ülkelere göre bölüm tercihleri değişti

Yurt dışına göç eden mezunların lisans programları ülkelere göre incelendiğinde, Almanya’ya giden mezunlar arasında bilgisayar mühendisliği mezunları en büyük paya sahip oldu. Bilgisayar mühendisliği mezunları, Birleşik Krallık ve Hollanda’yı tercih edenler arasında da ilk sırada yer aldı.

Amerika Birleşik Devletleri’ne göç eden mezunlar arasında elektrik-elektronik mühendisliği mezunları en büyük payı oluştururken, Kanada’yı tercih edenler arasında işletme bölümü mezunları öne çıktı. (İLKHA)